Categorie archief: Frankrijk

Waarom het van groot belang is dat (radio)presentatoren Franse woorden kunnen uitspreken

Radio 2

Vriend P. luistert met veel plezier naar Bert Haandrikman’s programma Hier Is Haandrikman op Radio 2. Op 13 januari 2018 sprak Bert Haandrikman telefonisch met Bart uit Enschede over de Franse taal. Vriend P. stuurde me zelfs het geluidsfragment met de opmerking “Kun jij daar nou niets aan doen?” Om te begrijpen waar ik iets aan moest doen, moest ik eerst luisteren en dat duurde even.

Nu is het echter zo ver! Heerlijk, een presentator die het niet opgeeft en die graag Franse muziek draait en een luisteraar die een leuk Frans plaatje aanvraagt. Een goede start!

C’est parti! (we gaan beginnen)

En ik ga er iets aan doen! Tenminste: als Bert er klaar voor is. Wil je weten wat er precies gezegd werd? Lees dan eerst mijn weergave van het Bert&Bart-gesprek

Weergave van het gesprek
Hier is Haandrikman  13 januari 2018
 BH:  Sjonge sjonge dan hoor je op het nieuws dat de Franse taal op z’n retour is en dan vraag ik om met een Frans liedje te komen de hele boel ontploft bijna! Zoveel goede suggesties komen er binnen.
Bart uit Enschede (aan de telefoon)
(BH) Ben je verrast door de uitkomsten van dit onderzoek?
Bart: Nee niet echt, sorry
(BH) Nee, ik eerlijk gezegd ook niet. Moet wel de hand in eigen boezem steken.Zo vaak draaien we geen Franse muziek meer op de radio. Zat het in je vakkenpakket zitten op de middelbare school, Frans?
Bart Jazeker maar ik moet wel eerlijk bekennen dat ik het heb laten vallen toen ik naar de 5e klas ging en dat ik toen voor Duits heb gekozen.
BH: Ach, en mis je dat dan niet als je op vakantie bent in Frankrijk bijvoorbeeld?
Bart: Ja, eigenlijk wel, maar ja ik was er ook geen ster in. Je moest keuzes maken…
BH: Ik snap het Bart. Had jij ook dat boek On y va tous?
Bart: Ja, volgens mij wel, dat zou best weleens kunnen…. Klopt
BH: Nou daar zijn we dus allebei over gestruikeld. Ik zal je ook vertellen: ik vind het heel mooi die Franse muziek maar ik zie er ook heel vaak tegenop om de juiste uitspraak te hanteren als het gaat om een Franse plaat. Want er komen nu ook veel Franse platen binnen en die zou ik dan ook best wel willen noemen maar …Nou ik zal gewoon eentje pakken, hier eentje van Marga
Bart lacht…
Hoi Bert, ik zit nu vanuit Egmond in de auto naar Utrecht (nou dat is gewoon Nederlands dat lukt allemaal wel)  en ik zou graag une fille aux yeux clairs willen horen. Dan weet ik al dat ik dat helemaal verkeerd uitspreek dus dat is heel lastig voor mij. Hier Marianne, Le lac du Connemara, Michel Sardou en Les Flamandes van Jacques Brel
Bart: Heel herkenbaar
BH: Da’s moeilijk hè dit. Waarom heb ik het vak laten vallen. Goed, oké,  ik ga vaker een Franse plaat draaien en ik ga dat boek On y va tous weer van zolder halen.
En ik heb natuurlijk gevraagd naar jouw favoriete plaat beste Bart, en je kwam met een hele leuke plaat
Bart: Tomber la chemise van  Zebda*
****************************************************************************************
Frans op de middelbare school
Terug naar die methode waar Bert en Bart niet zo heel gelukkig mee waren. Gek trouwens dat hun docent(e) nooit de titel heeft uitgesproken of  uitgelegd. Of misschien is het wel gebeurd maar niet vaak genoeg of duidelijk genoeg. Nou ja, zoiets.
On y va tous 
Jaren geleden solliciteerde ik naar de functie docent Frans in Amsterdam. Nadat ik een uitnodiging kreeg voor een gesprek, belde ik de school voor aanvullende informatie. De directeur nam op en op mijn vraag welke methode er gebruikt werd voor Frans, antwoordde hij: On y va tous waarbij hij net als Bart en Bert de S niet uitsprak. Voor ik er erg in had, had ik hem al verbeterd. De directeur vond het (gelukkig)lollig dat ik hem al iets aan het aanleren was nog voordat ik op gesprek was.
De uitspraak van het Frans -een s of niet uitspreken
Troost je, Bert en Bart,  ik begrijp jullie wel want dat is lastig in het Frans. Meestal worden de laatste letters van woorden niet uitgesproken. Soms juist weer wel. In dit geval moet de S juist `wel uitgesproken worden: On y va touS . Tous betekent in deze zin: allemaal.
Hoe dat allemaal zit leg ik graag een andere keer uit. We willen door! Dan worden er namelijk meer Franse plaatjes gedraaid. Mais oui!
Speciale aanbieding Franse les voor Bert
Bert, heb je je boek al van zolder gehaald? Dat is alleen maar voor wat basis hoor. Verder gebruiken we veel Franse muziek, audio-fragmenten en video’s. Alvast  een video om een beetje warm te draaien.
We spreken elkaar binnenkort voor les 1? Ik ga je mailen (misschien lukt het vòòr zaterdag nog?) en als het nodig is gooi ik er weer een blog tegenaan.
à bientôt?
Vooruit nog een gratis tip
En om alvast een leuke gratis tip te geven: luister eens naar de Franse FIP Radio voor inspiratie. Ik schreef er eerder een blog over: Wees een nomade, luister naar FIP radio.

 

En ook nog een tip voor de uitspraak
De naam van de zanger is Claudio Capéo en dat streepje op de é helpt bij de uitspraak. Wil je een oefenen met de uitspraak van de é en è?
Bij deze titel de t niet uitspreken: un homme debout. Debout betekent: rechtop. Mocht het je vaag bekend voorkomen. France Gall had ook een liedje met: il jouait du piano debout. Dus hij speelde niet zittend piano. En bij jouait spreek je de t niet uit.
Voor de uitspraak van “jouait” check de Forvo website: uitspraak van jouait
Vooruit, nog meer Franse muziek van Mina Tindle die het liedje Pan zingt. Het is wel fijn dat ze zichzelf Mina Tindle heeft genoemd want haar eigen naam is:
Pauline de Lassus Saint-Geniès. Ze zingt ook weleens in het Engels.

Argot
Nog wat achtergrondinformatie over argot/verlan (slang/straattaal). Zebda betekent boter in het Arabisch en is weer een verwijzing naar beur in het Frans (boter schrijf je: beurre maar die twee letters vallen weg).beur = arabe
 Als je een interview wilt lezen met Magyd, de zanger van Zebda klik dan op de link: Gesprek met Magyd van Zebda

 

Advertenties

2 reacties

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Frankrijk, Onderwijs, Taal

Visages villages van Agnès Varda en JR

Zo opgeruimd als de titel is: visages (gezichten) villages (dorpen), zo opgeruimd is de film ook. We reizen mee met fotograaf JR (33) en  Agnes Varda(89) en we mogen meekijken door hun ogen. De één draagt standaard een hoed en zonnebril, de ander heeft tweekleurig haar. Samen zijn ze een team dat dwars door Frankrijk soms links, soms rechts afslaat. Steden slaan ze over omdat er in de dorpen zoveel meer is.Overal waar ze komen, bieden ze verbeelding aan. Anders dan vaak het geval is laten ze meer achter dan ze meenemen.

Ik vrees dat ik vanaf nu niet meer langs containers en muren kan reizen zonder een behoefte om daar iets moois op te plakken. Elk dorp biedt een verhaal en alle verhalen samen ontroeren en herinneren ons.

Volgens Agnes Varda is het doel de kracht van de verbeelding. Ruimschoots bereikt.

 

 

 

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Frankrijk

150 nieuwe Franse woorden in Le Petit Larousse 2016/2017

Wat is er nieuw?

Il y a de quoi se lécher les babines en feuilletant les nouvelles entrées du dictionnaire Larousse.

Al bladerend in het woordenboek Larousse kun je je verheugen over ” (se lécher les babines  – letterlijk:  de lippen aflikken)  de nieuwe woorden die opgenomen zijn voor de versie van 2017.IMG_0172

L’édition 2017 fait une belle place aux mots qui témoignent des nouvelles tendances culinaires. Kortom: veel nieuwe woorden die met nieuwe eetgewoonten te maken hebben.

Van (Vietnamese) bouillon tot croissant (burrata)

De culinaire keuzes klinken voor ons Nederlanders niet zo vreemd omdat wij er ook al zoveel hebben toegevoegd aan ons Nederlands waaronder veel Franse woorden. Voor de Fransen is dat wat specialer dat deze woorden vanaf nu geaccepteerd Frans zijn. Natuurlijk met het juiste lidwoord le of la.

Le yuzu (Japanse citroen) le «phô- (een Vietnamese soep), le wrap, la burrata (Italiaans, met kaas)  l’argouse (f) (duindoorn?)

Verder o.a. nieuw

le mook (kruising tussen een tijdschrift en een boek), «seul-en-scène» wat wij vertalen met “one-man-show, arty, une fanfiction, un spin-off.

En uit de internetwereld:

flasher: volgens mij de QR codes ‘lezen’ en téléverser= gegevens downloaden

In de politiek: 

l’europhobe, le complotiste, l’économie collaborative (deeleconomie), la théorie du déclinisme (verval?)

covoiturer (carpool, volgens mij was het altijd covoiturage en nu mag het ook als werkwoord). Co=samen voiture=auto. socialiser, exfiltrer

loup solitaire (lonely wolf)

Wil je het artikel in het Frans lezen?Klik dan op deze link: 150 nouveaux mots entrent au Petit Larousse

Vertalen is niet mijn vak, dus als je een betere/juistere vertaling weet, reageer dan op deze column via een reactie.

Het woord van het jaar is in Frankijk: BREXIT. Zelf zou ik liever FIXIT willen zien.

 

Reacties staat uit voor 150 nieuwe Franse woorden in Le Petit Larousse 2016/2017

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Frankrijk, Onderwijs, Taal

Idfa in Eye

idfa-logo-2016-light-outline

Documentaire “France” van Depardon

Geen betere dag om in het donker te gaan zitten dan op een sombere dag in november. Regen en wind drijven ons over het Ij naar Eye. Binnen droog met ietwat tocht bij het raam. We klagen niet want we hebben er prachtig zicht op de natte buitenwereld op het water. Vergeleken met het IFFR publiek (Volkskrant/Trouw-achtig) komt het IDFA publiek (VPRO) intellectueel over. Fijn om daar tussen te mogen zitten. Ondanks het vroege middaguur een volle zaal voor “France”. We stappen in bij Raymond Depardon dwars door Frankrijk, in een oude caravan. Slow film. Een caravan is immers geen hippe camper en Raymond kiest uiteindelijk voor het kleinsteedse leven. Hij registreerde gesprekken tussen familieleden, geliefden en oude vrienden.

Luistert er iemand?

We kwamen somber de zaal uit. Wie luisterde er eigenlijk naar elkaar in die gesprekken? Wie had er iets moois te delen? Zelfs de geliefden leken langs elkaar heen te praten en andere belangen te hebben. En dan die oude man die verdrietig vertelde aan zijn vriend dat zijn dochters het te druk hebben om nog bij hem op bezoek te gaan. Zijn vriend hoorde hem amper want die was te druk met trots vertellen hoe vaak en hoeveel bezoek hij wel niet kreeg. En hoeveel gescheiden vrouwen hoorden we wel niet die exen hadden die het co-ouderschap niet bepaald omarmden.

Andere uitwerking?

We waren het erover eens:het idee voor de documentaire was interessant maar een andere uitwerking zou een positievere  uitwerking op ons hebben gehad. Misschien had Depardon elk stel kunnen laten filosoferen over een levensprobleem van een ander stel of misschien iets positiefs laten noemen dat hun leven/vriendschap/contact verrijkt.

Drank en delen

Wij filosofeerden over de vraag of het altijd zo geweest is dat mensen niet naar elkaar luisteren of dat dit slechts een registratie was van dat onvermogen? Zijn mensen per definitie alleen geïnteresseerd in hun eigen wensen en hun eigen leven? In ieder geval waren we hard aan drank toe. We mochten aanschuiven bij een mevrouw die aan een raamtafeltje zat. De ober was echter niet zo flexibel, hij gebood de mevrouw om onmiddellijk af te rekenen anders kwam zijn tafeltjesysteem hopeloos in de knoei. Mocht je hopen op onverwachte gezellige tafeldelers in Eye weet dan dat je dan je portemonnee meteen moet trekken.

Wij voeren naar de overkant om uiteindelijk in een schattig Thais “snackbarretje” op de Zeedijk te belanden waar tafeldelen juist noodzakelijk was. Aanschuiven als concept. Wij kletsten wat met onze tafeldelers uit Nijmegen. (“Wij komen hier vaker-goeie plek-goed vers eten! Kenden jullie dit?Nee!) We houden dit adres geheim anders moeten we de volgende keer niet alleen tafels maar ook stoelen delen.

Tot slot treinden we terug maar niet voordat we de samenreiskorting opnieuw hadden ingesteld. Werkelijk: let goed op als je dit instelt en kies voor heen-en terugreis. We zijn een super individualistische maatschappij. Je kunt samen heen en alleen terug. Wij deden dat niet, we reisden samen. We hadden nog wat te filosoferen en spraken met elkaar. Raymond Depardon was er niet bij.

2 reacties

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Film, Frankrijk

La France wordt bijna dakloos

^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^

OOOOH! Adieu Circonflexe   Je Suis Accent Circonflexe

Dat accent dat al duizenden jaar oud is?De Fransen in rep en roer? Taalverloedering? Oordeelt u zelf. Ik help u.

Waarom wordt het dakje gebruikt?

  •  Vergelijk een aantal Spaanse woorden waar de S nog in staat met een aantal Franse woorden:(costa – la  côte – de kust  hostel –  l’hôtel.  isla –  l’île. Oorspronkelijk is het een s die in het Latijn voor een medeklinker stond maar in het Frans niet meer uitgesproken werd.

Looking cool

Spreek je het dan heel anders uit met een dakje? Nou, neuh….  De Guardian omschreef het prachtig als:

it just hangs around on words such as être, looking cool, but not really doing much.

Of zoals je het op school leert:

ô â î û ê accent circonflexe (^ = ‘dakje’) op deze klinkers heeft geen speciale invloed op de uitspraak

Trouwens zoals altijd in Frankrijk gaan dingen niet heel rap. De voorgestelde verandering dateert al van 2008.

Waarom maken sommige mensen zich er zo druk over? Misschien wel vanwege de mogelijkheid je te onderscheiden:

Correcte spelling is in Frankrijk, misschien nog meer dan elders, een teken van sociale distinctie. ‘Goed praten, goed schrijven is voor veel landgenoten een bron van authentieke trots. Ze beschouwen een goede kennis van grammatica en spelling als een bewijs van adel’, schreef Le Figaro.

Meer lezen in Volkskrant over het Franse dakje?

Wat moet ik onthouden?

Het dakje blijft bestaan bij  de klinkers a, e en o, die met een accent circonflexe anders worden uitgesproken.

Bovendien wordt bij u en i een uitzondering gemaakt voor dakjes die de betekenis van een woord veranderen. Voorbeelden:

  • sûr (zeker) en sur (op/over/naar)
  • mûr (rijp) vanwege verwarring met  mur (muur) te voorkomen.

Een andere verandering is dat er een streepje verdwijnt:

  •  portemonnaie en weekend voortaan zonder streepje

Het wordt er dus iets gemakkelijker op.  Ik kan prima leven met woorden zonder een dakje, als ik maar lekker droog zit. Maar ja, ik ben dan ook niet van adel. Hoewel ik ‘ui’ toch nog schrijf als oignon… Ik heb begrepen dat werkgevers voorlopig nog zullen vasthouden aan de oude spelling dus denk daaraan als je een sollicitatiebrief moet schrijven. Dat is dan wel weer huilen met de pet op. Je kunt trouwens altijd even bellen van te voren: “Hoe willen jullie het hebben?”.

een uitgebreidere samenvatting van de Franse spelregels voor o.a. vertalers heeft een vertaalbureau op een rijtje gezet.

Reacties staat uit voor La France wordt bijna dakloos

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Frankrijk, imperfectie, Onderwijs, Taal

In deze tuin kun je veel inspiratie opdoen

DSC00686DSC00695DSC00709DSC00717DSC00702DSC00714DSC00697DSC00698

Vliegen

De Botanische Tuin in Utrecht. Vergeet de vlindertuin niet. Als je geluk hebt zie je ze vliegen. En goed opletten: bij droog weer staan de sproeiers aan dus flink doorlopen om niet nat te worden. De BT is trouwens ook een heerlijke plek voor iedereen die meer van planten dan van de Tour de France in Utrecht houdt. En er is ook nog een terras waar je supersnel wordt bediend.

Bolletjes

Trouwens, sommige bomen zijn ingepakt in kleurtjes, niet vanwege de eikenprocessierups maar vanwege de processie-Tour De France. Wit met rode balletjes-bomen. (150 tot 250 euro per boom). De Utrechtse Ankie van der Spank heeft dit bedacht. En de bolletjestrui is de Bergtrui in de Ronde van Frankrijk. Ja, het is flink klimmen in Utrecht.

Le maillot à pois

Het is nu nog wachten op cafépersoneel dat de wit met rode balletjes kleding-Le maillot à pois aan gaat doen. Mocht je weg zijn tijdens de tour (comme moi) dan  kom je die kleding vanzelf weer tegen op Koningsdag 2016, als je er dan tenminste wel bent.

Ik heb nog gezocht naar rood-witte bloemen die er vast wel zijn maar niet waar ik liep. Trouwens meng de witte en de rode bloemen die ik heb gefotografeerd, dan heb je wel zo’n beetje het idee.

DSC00681-001

Banenschillen en een vlinder

Banenschillen en een vlinder, kost teveel tijd om al die banaan weg te photoshoppen 😉

2 reacties

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Frankrijk, Humor, Inspiratie, Natuur

Stromae waarschuwt voor Twitter in clip van Sylvain Chomet

Wat een combinatie: de Franse regisseur Sylvain Chomet  (“Les triplettes de Belleville“) regisseerde deze clip met de tekst van  Stromae  “Carmen” (van zijn album Racine Carrée) over de gevaren van Twitter. Met beeld erbij nog indringender.

De Amerikaanse website Buzzfeed kreeg de primeur om Stromae’s nieuwste videoclip voor ‘Carmen’ wereldkundig te maken.

Stromae heeft trouwens zelf een Twitter account met met 1.89 miljoen volgers.

 

Paroles  de «Carmen»
L’amour est comme l’oiseau de Twitter
On est bleu de lui, seulement pour 48 heures
D’abord on s’affilie, ensuite on se follow
On en devient fêlé, et on finit solo
Prends garde à toi
Et à tous ceux qui vous like
Les sourires en plastiques sont souvent des coups d’hashtag
Prends garde à toi
Ah les amis, les potes ou les followers
Vous faites erreur, vous avez juste la cote

(Refrain)
Prends garde à toi
Si tu t’aimes
Garde à moi
Si je m’aime
Garde à nous, garde à eux, garde à vous
Et puis chacun pour soi
Et c’est comme ça qu’on s’aime, s’aime, s’aime, s’aime
Comme ça consomme, somme, somme, somme, somme
Et c’est comme ça qu’on s’aime, s’aime, s’aime, s’aime
Comme ça consomme, somme, somme, somme, somme
Et c’est comme ça qu’on s’aime, s’aime, s’aime, s’aime
Comme ça consomme, somme, somme, somme, somme
Et c’est comme ça qu’on s’aime, s’aime, s’aime, s’aime
Comme ça consomme, somme, somme, somme, somme

(Couplet 2)
L’amour est enfant de la consommation
Il voudra toujours toujours toujours plus de choix
Voulez voulez-vous des sentiments tombés du camion
L’offre et la demande pour unique et seule loi
Prends garde à toi
“Mais j’en connais déjà les dangers moi
J’ai gardé mon ticket et s’il le faut j’vais l’échanger moi
Prends garde à toi
Et s’il le faut j’irais m’venger moi
Cet oiseau d’malheur j’le mets en cage
J’le fait chanter moi”

(Refrain)

Un jour t’achètes, un jour tu aimes
Un jour tu jettes, mais un jour tu payes
Un jour tu verras, on s’aimera
Mais avant on crèvera tous, comme des rats

Reacties staat uit voor Stromae waarschuwt voor Twitter in clip van Sylvain Chomet

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Frankrijk, Muziek