Categorie archief: Taal

Een nieuw soort fake nieuws

Vandaag reed er een bus langs me en daarna (omdat je op dat stuk niet hard mag rijden) reed de bus nog een tijdje voor me. Er stond op

Dit is een groene bus

De bus was overduidelijk geel.

Vervolgens naderde ik het centrum in Utrecht en moest wachten om over te steken. Er kwam een stadsbus langs. Op de display stond:

Sorry, deze bus zit vol

Verbazing bij mij omdat ik nog niet eerder dit soort teksten had gelezen op een bus. Natuurlijk keek ik goed naar de bus. Die zat helemaal niet vol, integendeel. Ik weet niet zeker of de mensen in de bus wel wisten met welke tekst er rondgereden werd. Zou de buschauffeur het zelf weten?

Jee, dacht ik, het verkeer zit ook al vol met fake nieuws. Gelukkig hebben we de foto’s nog.

Ceci n’est pas un petit bout de ma journée.

Advertenties

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Humor, imperfectie, Taal

Franse woord van het jaar 2018

IMG_1378Eerder schreef ik al over deze Woord-Verkiezing in 2011 en in 2013 . Dit is behoorlijk lang geleden dus heb ik besloten een mise à jour (update) te geven. We leven tenslotte al  een tijdje in 2018.

De jury koos

De jury koos voor het woord “Femmes” omdat het in 2018 veel over vrouwen ging (denk maar aan #metoo). Andere woorden die genoemd werden waren:

colère, harcèlement, réchauffement, jupitérien, et même bitcoin

woede, lastigvallen/intimidatie (vanwege #metoo neem ik aan), opwarming (van de aarde) , van Jupiter, en zelfs bitcoin.

Dat jupitérien moet ik misschien nog even uitleggen. Macron, de Franse president heeft zichzelf  jupitérien genoemd en dat is nogal wat. Jupiter was niet zomaar een god maar de koning der goden.

Het publiek koos uiteindelijk…. 

Via de website www. mot de l’année hebben meer dan 98.000 kiezers (“het publiekswoord”)  in 2018 het woord “métissage’ gekozen als woord van het jaar. Bij het publiek eindigde bitcoin op de 2e plaats en vrouwen op de 3e plaats.

Klik hier voor de Franse website Het Woord van het Jaar

 mélange de choses différentes, de personnes différentes, issues de cultures diverses ; le métissage c’est aussi l’union de toutes ces personnes, un tissage de ces différentes cultures. Aujourd’hui, les pays sont une palette de personnes différentes, un métissage

In het Engels mogelijk (?) cross cultural, intercultural, blend of cultures, bi-cultural (?).

Hoe zouden wij het vertalen in het Nederlands? Afhankelijk van de context misschien: multiculturaliteit, multicultureel, mix van culturen?

Misschien moeten we ook métissage gaan gebruiken?

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Frankrijk, Taal

Laat mij maar lopen – aflevering 4 – ze zijn er opeens!

Dit is niet de route Via de La Plata! maar de camino francés

Dit is niet de route Via de La Plata!

Niet te geloven!

Het leek onmogelijk, zeker als je de introductie weer voorgeschoteld krijgt, dat deze pelgrims ooit Santiago zouden bereiken. Maar natuurlijk bereiken zij Santiago ook al moesten ze de Via de la Plata in een te hete periode lopen. Voordat ze in Ourense waren moesten ze een kilometer of 3 over een industrieterrein. Dat zag er niet leuk uit en daar hoorde ik ze over mopperen.

Nergens tijd voor

Ruim 30 km moet er afgelegd worden op de laatste dag. Marcella heeft harde muziek nodig. Om te kunnen doorlopen? De camino is niet bedoeld als uitputtingsslag. Dan kun je beter meedoen aan de 4 daagse in Nijmegen.Non non rien n’a changé van “Les Poppys” zingt Marcella mee terwijl ze oortjes in heeft. Jammer dat ze zich daarmee afsluit voor de natuur, voor andere pelgrims.  Geen contact met Spaanse mensen. Ook de andere Nederlanders hebben geen contact met Spaanse pelgrims.  Ik versta ze niet….

“Willen jullie dadels”wordt er gevraagd… dat verstaan ze niet. Ze lopen er niet naar toe, proberen het niet te begrijpen maar zeggen van een afstandje “I’m okay”.

Wat denken die Spaanse pelgrims nu? Er lopen een aantal Nederlanders gevolgd door een hoop camera’s maar daar moet je vooral geen contact mee leggen. Ze verstaan het toch niet en ze moeten door. Ze hebben het al zo zwaar.

Degelijke bouw

SAINT JACQUES DE COMPOSTELLE  ANNIVERSSAIRE JO 033Eindelijk zijn ze bij het klooster van Oseira. Dit lees ik op de website: In een van de immense bijgebouwen is de pelgrimsherberg gevestigd.  Terwijl Piet de bouw van bet klooster bewonderd “zal niet gauw instorten, degelijke bouw”stort Fleur bijna in.”Je zag er niet uit vanmorgen” zegt iemand tegen haar.
Tip: zeg iets positiefs en herinner mensen er niet aan dat ze er niet uitzien.

Surprise! Hier kun je een broodje eten.

Verrassingen zijn ook wel wat. Piet kent een patisserie omdat hij de route al zoooo vaak gelopen heeft.  De camerabeelden begrijp ik niet. Een close-up van de knieën  van Piet en een broodje in zijn hand. Ja? Piet heeft zijn vrouw weer aan de lijn “ben met het klimmetje bezig bij Ulla”  Ondertussen loopt Marcella huilend omhoog. Heel emotioneel.

FOTO_324

Dan opeens al de beroemde mis in de kathedraal. De reis is ten einde. Opzwepende muziek. Alleen nog maar herinneringen.

Mijn column over de camino stopt hier ook weer heel abrupt.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Camino de Santiago, Humor, Spanje, Taal, Verhalen, Wandelen

Waarom het van groot belang is dat (radio)presentatoren Franse woorden kunnen uitspreken

Radio 2

Vriend P. luistert met veel plezier naar Bert Haandrikman’s programma Hier Is Haandrikman op Radio 2. Op 13 januari 2018 sprak Bert Haandrikman telefonisch met Bart uit Enschede over de Franse taal. Vriend P. stuurde me zelfs het geluidsfragment met de opmerking “Kun jij daar nou niets aan doen?” Om te begrijpen waar ik iets aan moest doen, moest ik eerst luisteren en dat duurde even.

Nu is het echter zo ver! Heerlijk, een presentator die het niet opgeeft en die graag Franse muziek draait en een luisteraar die een leuk Frans plaatje aanvraagt. Een goede start!

C’est parti! (we gaan beginnen)

En ik ga er iets aan doen! Tenminste: als Bert er klaar voor is. Wil je weten wat er precies gezegd werd? Lees dan eerst mijn weergave van het Bert&Bart-gesprek

Weergave van het gesprek
Hier is Haandrikman  13 januari 2018
 BH:  Sjonge sjonge dan hoor je op het nieuws dat de Franse taal op z’n retour is en dan vraag ik om met een Frans liedje te komen de hele boel ontploft bijna! Zoveel goede suggesties komen er binnen.
Bart uit Enschede (aan de telefoon)
(BH) Ben je verrast door de uitkomsten van dit onderzoek?
Bart: Nee niet echt, sorry
(BH) Nee, ik eerlijk gezegd ook niet. Moet wel de hand in eigen boezem steken.Zo vaak draaien we geen Franse muziek meer op de radio. Zat het in je vakkenpakket zitten op de middelbare school, Frans?
Bart Jazeker maar ik moet wel eerlijk bekennen dat ik het heb laten vallen toen ik naar de 5e klas ging en dat ik toen voor Duits heb gekozen.
BH: Ach, en mis je dat dan niet als je op vakantie bent in Frankrijk bijvoorbeeld?
Bart: Ja, eigenlijk wel, maar ja ik was er ook geen ster in. Je moest keuzes maken…
BH: Ik snap het Bart. Had jij ook dat boek On y va tous?
Bart: Ja, volgens mij wel, dat zou best weleens kunnen…. Klopt
BH: Nou daar zijn we dus allebei over gestruikeld. Ik zal je ook vertellen: ik vind het heel mooi die Franse muziek maar ik zie er ook heel vaak tegenop om de juiste uitspraak te hanteren als het gaat om een Franse plaat. Want er komen nu ook veel Franse platen binnen en die zou ik dan ook best wel willen noemen maar …Nou ik zal gewoon eentje pakken, hier eentje van Marga
Bart lacht…
Hoi Bert, ik zit nu vanuit Egmond in de auto naar Utrecht (nou dat is gewoon Nederlands dat lukt allemaal wel)  en ik zou graag une fille aux yeux clairs willen horen. Dan weet ik al dat ik dat helemaal verkeerd uitspreek dus dat is heel lastig voor mij. Hier Marianne, Le lac du Connemara, Michel Sardou en Les Flamandes van Jacques Brel
Bart: Heel herkenbaar
BH: Da’s moeilijk hè dit. Waarom heb ik het vak laten vallen. Goed, oké,  ik ga vaker een Franse plaat draaien en ik ga dat boek On y va tous weer van zolder halen.
En ik heb natuurlijk gevraagd naar jouw favoriete plaat beste Bart, en je kwam met een hele leuke plaat
Bart: Tomber la chemise van  Zebda*
****************************************************************************************
Frans op de middelbare school
Terug naar die methode waar Bert en Bart niet zo heel gelukkig mee waren. Gek trouwens dat hun docent(e) nooit de titel heeft uitgesproken of  uitgelegd. Of misschien is het wel gebeurd maar niet vaak genoeg of duidelijk genoeg. Nou ja, zoiets.
On y va tous 
Jaren geleden solliciteerde ik naar de functie docent Frans in Amsterdam. Nadat ik een uitnodiging kreeg voor een gesprek, belde ik de school voor aanvullende informatie. De directeur nam op en op mijn vraag welke methode er gebruikt werd voor Frans, antwoordde hij: On y va tous waarbij hij net als Bart en Bert de S niet uitsprak. Voor ik er erg in had, had ik hem al verbeterd. De directeur vond het (gelukkig)lollig dat ik hem al iets aan het aanleren was nog voordat ik op gesprek was.
De uitspraak van het Frans -een s of niet uitspreken
Troost je, Bert en Bart,  ik begrijp jullie wel want dat is lastig in het Frans. Meestal worden de laatste letters van woorden niet uitgesproken. Soms juist weer wel. In dit geval moet de S juist `wel uitgesproken worden: On y va touS . Tous betekent in deze zin: allemaal.
Hoe dat allemaal zit leg ik graag een andere keer uit. We willen door! Dan worden er namelijk meer Franse plaatjes gedraaid. Mais oui!
Speciale aanbieding Franse les voor Bert
Bert, heb je je boek al van zolder gehaald? Dat is alleen maar voor wat basis hoor. Verder gebruiken we veel Franse muziek, audio-fragmenten en video’s. Alvast  een video om een beetje warm te draaien.
We spreken elkaar binnenkort voor les 1? Ik ga je mailen (misschien lukt het vòòr zaterdag nog?) en als het nodig is gooi ik er weer een blog tegenaan.
à bientôt?
Vooruit nog een gratis tip
En om alvast een leuke gratis tip te geven: luister eens naar de Franse FIP Radio voor inspiratie. Ik schreef er eerder een blog over: Wees een nomade, luister naar FIP radio.

 

En ook nog een tip voor de uitspraak
De naam van de zanger is Claudio Capéo en dat streepje op de é helpt bij de uitspraak. Wil je een oefenen met de uitspraak van de é en è?
Bij deze titel de t niet uitspreken: un homme debout. Debout betekent: rechtop. Mocht het je vaag bekend voorkomen. France Gall had ook een liedje met: il jouait du piano debout. Dus hij speelde niet zittend piano. En bij jouait spreek je de t niet uit.
Voor de uitspraak van “jouait” check de Forvo website: uitspraak van jouait
Vooruit, nog meer Franse muziek van Mina Tindle die het liedje Pan zingt. Het is wel fijn dat ze zichzelf Mina Tindle heeft genoemd want haar eigen naam is:
Pauline de Lassus Saint-Geniès. Ze zingt ook weleens in het Engels.

Argot
Nog wat achtergrondinformatie over argot/verlan (slang/straattaal). Zebda betekent boter in het Arabisch en is weer een verwijzing naar beur in het Frans (boter schrijf je: beurre maar die twee letters vallen weg).beur = arabe
 Als je een interview wilt lezen met Magyd, de zanger van Zebda klik dan op de link: Gesprek met Magyd van Zebda

 

2 reacties

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Frankrijk, Onderwijs, Taal

Neem de muziek met je mee?!?

Stemmen!Twee jaar geleden hoorde ik het voor het eerst en verbaasde me erover. Opeens klonk het in de winkel “Gaat dit zo met u mee? daar waar je voorheen gewoon hoorde “Gaat het zo mee? Daarmee wordt dan bedoeld: wilt u er een tas bij, wilt u het in een plastic tasje? Natuurlijk wil je dat niet want je hebt gewoon een tas bij je (toch?)

Vandaag hoorde ik in een reclame over muziek: “Neem de muziek met je mee”. Niet gewoon: neem de muziek mee – nee – neem de muziek MET JE mee. Het blijft mij wonderlijk in de oren klinken (daarmee bedoel ik die zin, niet de muziek).

DSC00519

Het is net alsof je zou kunnen zeggen:

Neem de muziek MET HEM mee

Neem de muziek MET HEN mee.

Neem de muziek MET DE BUURVROUW mee.

Over een paar jaar hoor je me er niet meer over, dan ben ik er vast aan gewend of ben ik gewoon met de muziek weg. Er zijn ergere dingen en we hebben dan altijd nog de muziek met ons mee.

2 reacties

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Humor, imperfectie, Taal

Niet meer in leven?

IMG_1378Tegenwoordig denk ik al snel als er twee nummers van een zelfde al wat oudere muzikant achter elkaar op de radio gedraaid worden: heb ik iets gemist? Is hij/zij overleden?

Is daar een woord voor? Zoals er het woord ringxiety is bedacht om het idee te beschrijven dat je denkt dat je telefoon afgaat terwijl dat helemaal niet het geval is. Ringxiety bestaat uit ring en anxiety. Een portmanteau word (kapstokwoord), een mix van woorden of klanken die weer een nieuw woord vormen met als bekendste woord waarschijnlijk (smoke en fog).

In mijn geval zou je kunnen voorstellen: musician + death + anxiety musedexiety? Als je vaker met iets te maken krijgt, dan heb je al snel de behoefte er een woord voor te hebben hoewel ik niet uitsluit dat ik dan in mijn eentje een geheel nieuwe taal zou gaan ontwikkelen.

Misschien ben ik trouwens wel de enige die behoefte heeft aan dit woord. Toch blijf ik optimistisch.

Wat niet is kan nog komen en wie of wat eens was kan verdwijnen

Reacties staat uit voor Niet meer in leven?

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Humor, Inspiratie, Taal

Baie vriendelike oompie

Soms weet je niet waarom, maar loop je zomaar eens een kerk binnen. In Pau (Zuid-Frankrijk) wist ik het wel. De zon scheen door het glas in lood en de kleuren trokken me naar binnen. En misschien wel het vriendelijke gezicht van André

Breton. Zo stelde hij zich voor en hij haastte zich te zeggen: ‘Niet de beroemde schrijver hoor!. Maar ik kan u wel wat over deze kerk vertellen.’

Jeannemarie_du_preez

Hij had er echt zin in en vertelde enthousiast en wilde me graag nog een heleboel folders meegeven. En of ik vooral iets in het boek wilde schrijven. ‘Goh, uit Nederland? Geweldig! Vandaag had ik ook al iemand uit Zuid-Afrika, maar ik heb geen idee wat ze opgeschreven heeft in het boek!’
Ik kijk in het boek en schiet in de lach. Daar valt te lezen:

‘ N pragtige kerk en baie vriendelike oompie. Kon nie ‘n woord vertaan wat hij zei ni. Jeannemarie du Preez, Suid-Afrika (Cape town).

Andr_breton

Na mijn vertaling barst André in lachen uit. ‘Wat een geweldige dag en wat fijn dat u dat vertaald hebt voor mij!’ Ik bedank hem hartelijk, want wat word je vrolijk van zo’n man. Dat moet Jeannemarie ook gevoeld hebben.

Dit bericht verscheen eerder op een oude blog van mij.

Reacties staat uit voor Baie vriendelike oompie

Opgeslagen onder Alledaagse dingen, Humor, Taal, Verhalen